Pheidippides – Lịch sử cảm động của môn Marathon và môn Spartathlon (p1)

PHẦN 1: MARATHON (42.16 km)

Cái tên Marathon bắt nguồn từ câu chuyện của huyền thoại Pheidippides, một sứ giả đưa thư người Hy Lạp.

Câu chuyện kể rằng ông được phái đi từ cánh đồng Marathon (thị trấn Marathon) tới thành Athena để báo tin quân Ba Tư đã bị đánh bại trong trận Marathon. Truyền thuyết kể rằng ông đã chạy không nghỉ (224 km + 42 km trong bộ giáp khiên giáp 50kg) và khi đến nơi thì hét to “Νενικήκαμεν” (Nenikékamen, “CHÚNG TA ĐÃ CHIẾN THẮNG”) trước khi gục ngã và qua đời.

Pheidippides là một lính Hoplite (lính bộ binh của Hy Lạp), có tài chạy rất nhanh. Vào năm 1200 trước Công Nguyên, dân Hy Lạp phát hiện ra sắt, nên họ dùng sắt làm áo giáp mũ mão cho các Hoplite (thay cho chất liệu đồng). Hoplite có đồng phục giống nhau, áo giáp chắn ngực và lưng, mũ “bảo hiểm”, giáo nhọn, và khiên sắt lớn. Áo giáp nặng chừng 25 ký, còn khiên thì nặng từ 8 – 15 ký; tính sơ sơ thì mỗi hoplite phải đeo trên người chừng 40 – 50 ký khi lâm trận.

Philippides
Hình ảnh người lính Pheidippides

Chính những bộ giáp nặng nề này đã giúp dân Hy Lạp chiến thắng. Vào năm 490 trước Công Nguyên, quân của Persia (giờ là Ba Tư) đổ bộ lên hải vịnh của thành phố Marathon, gần Athens, với âm mưu xâm chiếm Hy Lạp. Quân Persian vừa đông vừa mạnh, lên tới 25 vạn, trong đó 5 vạn quân là kỵ binh. Trong khi đó quân Hy Lạp chỉ khoảng 10 vạn, và họ chỉ có Hoplite (bộ binh). Thấy Persia dùng chiến thuật lấy thịt đè người, quân Hy Lạp sai Pheidippides – nổi tiếng chạy nhanh – đến cầu cứu xứ Sparta.

Pheidippides chạy khoảng 112 km từ Athens đến Sparta để xin vua Sparta chi viện, nhưng xui xẻo thay, lúc này ở Sparta đang tổ chức một lễ hội tôn giáo quan trọng, nên vua Sparta nói chỉ có thể đầu quân sau khi lễ hội kết thúc. Thế là Pheidippides chạy 112 km nữa về Athens để loan tin xấu. Thống soái quân đội của Athens lúc đó – ông Miltiades – bực vì cái lý do vô duyên của dân Sparta, quyết định tiến quân đến Marathon luôn, không ngồi chờ ai chi viện hết.

Pheidippides tiếp tục mang mũ mang giáp, theo đoàn quân đi đón đầu địch. Biết mình gặp bất lợi về quân số, dân Hy Lạp sử dụng chiến thuật táo bạo: xông thẳng vào giữa chiến tuyến. Quân Persia lấy cung tên ra bắn tới tấp, nhưng chiếc khiên to bằng sắt của lính Hy Lạp bảo vệ họ. Khi giáp lá cà, sức lực và giáp của lính Hy Lạp đẩy lùi được kẻ thù. Quân Persia quá sốc khi thấy lính Hy Lạp khỏe quá, dũng cảm quá, áo giáp lại xịn, đâm mãi không thủng; thế là hàng ngũ Persia bắt đầu rã, quân đội Hy Lạp có được một chiến thắng vẻ vang tại Marathon.

Thống soái Miltiades TIẾP TỤC SAI PHEIDIPPIDES  CHẠY VỀ ATHENS loan tin mừng. Chàng này vừa tham gia đánh trận xong, rất mệt mỏi (TRƯỚC ĐÓ  PHEIDIPPIDES CÒN CHẠY GẦN 226KM GIỮA ATHENS VÀ SPARTA), nhưng chàng dũng cảm y lệnh vì muốn đem tin vui đến cho tổ quốc.

Khổ một cái, vì giáp và khiên rất nặng, nên những chiến sĩ nhát gan, muốn đào ngũ hoặc chạy trốn khỏi chiến trường đều quăng khiên quăng giáp đi để người được nhẹ nhõm mà trốn cho nhanh (thay vì mắng “Đồ hèn!”, thì dân Hy Lạp có câu mắng “Đồ quăng khiên!” dành cho những người thỏ đế). Nếu Pheidippides bỏ giáp và khiên để chạy về Athens, dân chúng sẽ cho rằng chàng là một kẻ nhát gan, chạy trốn nghĩa vụ, và sẽ nghi ngờ cái tin vui chàng báo cáo. Thế là Pheidippides đeo đầy đủ 50 kg cả giáp cả khiên, từ Marathon chạy về Athens. Đoạn đường này cỡ 42 km, Pheidippides chỉ biết đâm đầu chạy, quên ăn quên uống. Khi chàng trai về đích – là trung tâm của thành phố Athens – chàng chỉ đủ sức để thốt lên chữ “Νενικήκαμεν” (Nenikékamen, “CHÚNG TA ĐÃ CHIẾN THẮNG” rồi ngã lăn ra chết vì kiệt sức.

Cũng vì vậy mà môn điền kinh lấy tên của thành phố Marathon, và đoạn đường Marathon 42km tại mỗi kỳ Olympic là đoạn đường tôn vinh công lao của người hùng Pheidippides xưa. Tinh thần của anh vẫn còn truyền cảm hứng cho nhiều vận động viên đến tận hôm nay.

Ao-thun-chay-bo-vinasilk
Mẫu áo thun chạy bộ chuyên dụng do nhà Vinasilk sản xuất lấy cảm hứng từ hình tượng Pheidippides

>>Phần 2: SPARTATHLON (UltraMarathon 246 km)

1 những suy nghĩ trên “Pheidippides – Lịch sử cảm động của môn Marathon và môn Spartathlon (p1)

  1. Pingback: Pheidippides – Lịch sử cảm động của môn Marathon và môn Spartathlon (p2) - VinaSilk.vn - Xưởng may in đồng phục

Bình luận đã được đóng lại.